Cyberaanval op koelsystemen treft ook Britse vleesbedrijven en voedselleveranciers

Begin november 2026 werden koelsystemen van supermarkten in meerdere Europese landen doelwit van cyberaanvallen. Ook het Verenigd Koninkrijk, Ierland, Zweden en België waren erbij. Aanvallers brachten op afstand de temperatuur in vriezers en koelingen omhoog. Gekoelde en diepgevroren producten werden daardoor binnen uren onbruikbaar.

Volgens de NCSC, de Britse cyberbeveiligingsdienst National Cyber Security Centre, raakten in het Verenigd Koninkrijk vleesverwerkende bedrijven en voedselleveranciers getroffen. De dienst bevestigt een klein aantal incidenten. De NCSC valt onder GCHQ, de Britse dienst voor signals intelligence en cyberbeveiliging. De dienst waarschuwt Britse organisaties bij digitale dreigingen. Volgens NCSC-topman Richard Horne is de impact in het VK vooralsnog minimaal. Het gaat om een handvol organisaties die zijn gewaarschuwd. Medewerkers van GCHQ zochten daarvoor ’s nachts contact met kwetsbare Britse voedselbedrijven. Verouderde koeltechniek die rechtstreeks met het internet verbonden was, bleek kwetsbaar voor misbruik op afstand. Zulke systemen worden vaak op afstand beheerd via een internetverbinding, zodat een storing snel te verhelpen is. Diezelfde verbinding maakt ze ook een doelwit, als de toegang niet goed is afgeschermd.

Door de aanvallen ging op grote schaal vers en diepgevroren voedsel verloren. De schade voor getroffen supermarkten en leveranciers liep op tot miljoenen euro’s. De zwaarste klap viel in Frankrijk. Daar trof een vergelijkbare cyberaanval de voedselsector al half oktober 2026. De nieuwe golf aanvallen begin november raakte volgens Franse media minstens zeven Europese landen. Verschillende winkelketens verloren daardoor opnieuw voorraad.

Beveiligingsonderzoekers troffen meer dan 800 beheerinterfaces van koelsystemen bij Britse retailers aan die vrij toegankelijk waren via het openbare internet. Wereldwijd stonden van één fabrikant van koelsystemen meer dan 6.000 beheerpanelen op dezelfde manier open. Zulke panelen regelen normaal de temperatuur in een koelcel of vriezer op afstand. Staan ze open op internet, dan kan in principe iedereen die de interface vindt de instellingen aanpassen.

Volgens de branchevereniging voor onafhankelijke vleesleveranciers in het VK waren enkele leden door de aanvallen getroffen. De vereniging vertegenwoordigt ruim driehonderd bedrijven. Bij haar leden zijn geen voorraadverliezen bekend. De koelinstallaties stonden ’s nachts leeg toen de temperatuur opliep. De vereniging behartigt de belangen van kleinere, onafhankelijke vleesverwerkers. Die sector is voor de houdbaarheid van zijn producten sterk afhankelijk van ononderbroken koeling.

De Franse aanval van half oktober was de eerste in de reeks. Die trof destijds alleen supermarkten binnen Frankrijk. De golf begin november verspreidde zich over meerdere buurlanden tegelijk. Koeling is in de voedselketen een schakel waarop supermarkten, slachterijen en groothandels allemaal vertrouwen. Valt de temperatuurregeling uit, dan is vers en diepgevroren voedsel binnen een paar uur niet meer houdbaar. Dat maakt koelsystemen een aantrekkelijk doelwit voor cyberaanvallers. Zij willen aantonen hoe kwetsbaar zo’n keten is, ook als een individuele winkel of leverancier zelf weinig schade ondervindt. Voedselbedrijven kopen en leveren doorgaans internationaal. Een storing bij een koelinstallatie in het ene land kan daardoor ook gevolgen hebben voor voorraden die voor een ander land bedoeld zijn.

Voor Nederlanders en Vlamingen die in het Verenigd Koninkrijk wonen of er voedsel inkopen, blijven de gevolgen van de aanvallen vooralsnog beperkt. Volgens de NCSC gaat het om een handvol bedrijven. Wie achter de aanvallen zit, is vooralsnog niet vastgesteld.